Kẻ chủ mưu vụ hack Bitfinex trị giá 4,5 tỷ USD được tự do nhờ “tấm vé” từ Trump
Ilya Lichtenstein, nhân vật bị coi là “bộ não” đứng sau vụ hack sàn Bitfinex trị giá khoảng 4,5 tỷ USD, vừa được thả khỏi trại giam sớm hơn dự kiến. Việc này diễn ra theo First Step Act – đạo luật cải cách tư pháp hình sự được ký ban hành dưới nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Donald Trump.

Vụ tấn công Bitfinex năm 2016 đã khiến gần 120.000 Bitcoin bị đánh cắp, trở thành một trong những sự cố nghiêm trọng nhất lịch sử crypto.
Trong bài đăng trên X hôm thứ Sáu, Lichtenstein công khai cảm ơn First Step Act, đồng thời tuyên bố muốn “làm điều tích cực cho lĩnh vực an ninh mạng” và chứng minh những người hoài nghi là sai.
First Step Act, được ký năm 2018, cho phép phạm nhân được giảm án nếu tham gia các chương trình cải tạo, lao động và hợp tác điều tra.
Từ doanh nhân công nghệ đến tội phạm liên bang
Lichtenstein và vợ là Heather Morgan bị bắt tại New York vào tháng 2/2022, sau khi cơ quan chức năng lần theo dòng tiền từ khối tài sản crypto bất thường mà cặp đôi này sở hữu.
Bên ngoài, Morgan xây dựng hình ảnh một doanh nhân công nghệ thành đạt. Cô từng xuất hiện trên Forbes, tự giới thiệu là “nhà kinh tế, doanh nhân nối tiếp, nhà đầu tư phần mềm, rapper”. Nhưng phía sau, Morgan bị cáo buộc đã hỗ trợ chồng rửa số Bitcoin (BTC) đánh cắp từ Bitfinex.
Cả hai đều nhận tội rửa tiền, riêng Morgan còn đối mặt thêm cáo buộc âm mưu lừa đảo.
Theo hồ sơ tòa án, cặp đôi sử dụng danh tính giả, chia nhỏ giao dịch crypto và áp dụng nhiều kỹ thuật phức tạp nhằm che giấu dấu vết on-chain của số tiền phi pháp.
Hợp tác điều tra giúp giảm án đáng kể
Luật sư của Morgan lập luận rằng thân chủ của họ đã chịu điều kiện giam giữ khắc nghiệt trước xét xử, bao gồm thời gian hồi phục sau phẫu thuật và nhiễm COVID-19. Tòa án liên bang tại Washington, DC chấp thuận cho Morgan được tự do tại ngoại không cần tiền bảo lãnh cho đến ngày tuyên án.
Kết quả, Morgan nhận án 18 tháng tù và được trả tự do vào tháng 10/2024, sau khi thực tế chỉ ngồi tù khoảng 8 tháng.
Việc cả hai hợp tác với chính quyền Mỹ trong nhiều vụ án crypto khác đã giúp họ tránh được mức án có thể kéo dài hàng chục năm, tương xứng với quy mô một trong những vụ trộm crypto lớn nhất lịch sử.
Sau khi vụ án khép lại, Morgan đăng video lên X, nói rằng:
“Mọi thứ đã kết thúc. Tôi rất háo hức được kể câu chuyện của mình, chia sẻ suy nghĩ và những dự án sáng tạo mà tôi đang theo đuổi.”
Làn sóng khoan hồng crypto thời Trump gây tranh cãi chính trị
Việc Lichtenstein được thả diễn ra trong bối cảnh Trump liên tục có động thái khoan hồng với các nhân vật liên quan đến crypto.
Tháng 3/2025, Trump đã ân xá cho các nhà sáng lập BitMEX gồm Arthur Hayes, Benjamin Delo, Samuel Reed và nhân viên Greg Dwyer – những người từng nhận tội vi phạm Đạo luật Bảo mật Ngân hàng do không triển khai hệ thống chống rửa tiền.
Đến tháng 10, Changpeng Zhao (CZ) – nhà sáng lập sàn giao dịch Binance – cũng nhận được lệnh ân xá sau khi nhận tội liên quan đến việc không xây dựng chương trình AML hiệu quả tại sàn giao dịch lớn nhất thế giới.
Trump cũng không loại trừ khả năng xem xét ân xá cho Keonne Rodriguez, CEO của Samourai Wallet – ví Bitcoin tập trung vào quyền riêng tư. Rodriguez vừa bị tuyên 5 năm tù vì rửa tiền trong phiên xử hồi tháng 12.
Trong một buổi trao đổi ngắn với báo chí tại Nhà Trắng ngày 16/12, Trump nói ông đã nghe qua vụ việc và sẽ cân nhắc thêm.
“Tôi biết vụ này rồi. Tôi sẽ xem xét. Nghe có vẻ là một trường hợp đáng chú ý,” ông nói, quay sang Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi.
Phản ứng từ phe đối lập
Ở phía đối lập, Thống đốc California Gavin Newsom tiếp tục chỉ trích cách Trump sử dụng quyền ân xá. Văn phòng của ông đã cho ra mắt một website do bang tài trợ, tập hợp những trường hợp mà Newsom cho là phản ánh cách Trump ưu ái các nhân vật có vấn đề pháp lý.
Trang này nhắc đến Ross Ulbricht, người sáng lập Silk Road – bị tuyên án chung thân vì liên quan đến hơn 214 triệu USD giao dịch Bitcoin phục vụ buôn bán ma túy. Đi kèm là các số liệu mới cho thấy tội phạm tại nhiều thành phố lớn ở California đang có xu hướng giảm.
Chuỗi quyết định ân xá và những phát biểu để ngỏ liên quan đến crypto đang dần trở thành một chủ đề chính trị nhạy cảm, khi tài sản số không còn đứng ngoài mà bắt đầu chen vào các tranh luận về pháp luật, trật tự xã hội và quyền lực chính trị tại Mỹ.