Nhật Bản hé lộ khung cải cách thuế năm 2026, định hình lại cách quản lý tài sản crypto

Liên minh cầm quyền tại Nhật Bản đang phát đi tín hiệu cho thấy cách nhìn về crypto có thể sắp thay đổi. Trong bản định hướng cải cách thuế năm 2026 vừa công bố, chính phủ Nhật bắt đầu đặt vấn đề đưa tài sản số ra khỏi khung “đầu cơ thuần túy”, thay vào đó là tiếp cận crypto như một công cụ tài chính phục vụ tích lũy tài sản dài hạn, theo CoinPost.
Tài liệu được công bố mới đây bởi Đảng Dân chủ Tự do (LDP) cùng Đảng Đổi mới Nhật Bản. Điểm đáng chú ý là bản kế hoạch này không còn tách crypto ra khỏi hệ thống tài chính truyền thống, mà đang cân nhắc xếp chúng cùng nhóm với cổ phiếu, quỹ đầu tư và các sản phẩm đầu tư quen thuộc khác.
Theo CoinPost, các nhà hoạch định chính sách cũng đang xem xét áp dụng cơ chế đánh thuế riêng cho một số hoạt động liên quan đến crypto, nhằm đưa thị trường này vận hành gần hơn với khung tiêu chuẩn của thị trường vốn Nhật Bản, thay vì xử lý như một mảng “ngoài lề” như trước.
Đánh thuế riêng: nhắm vào giao dịch, chưa đụng tới mọi nguồn thu
Trọng tâm của đề xuất là khả năng tách riêng thuế đối với lợi nhuận từ giao dịch spot, giao dịch phái sinh crypto và các ETF liên quan đến tài sản số.
Nếu được thông qua, đây sẽ là bước ngoặt lớn. Hiện tại, phần lớn thu nhập từ lĩnh vực crypto tại Nhật vẫn bị xếp vào nhóm “thu nhập khác” và chịu thuế lũy tiến, khiến nhiều nhà đầu tư gặp bất lợi khi lợi nhuận tăng cao.
Tuy nhiên, bản kế hoạch chưa mở rộng cho toàn bộ hệ sinh thái. Các khoản thu từ staking và lending – tức dòng tiền tạo ra nhờ nắm giữ tài sản chứ không phải biến động giá – chưa được đề cập cụ thể. Điều này cho thấy những nguồn thu này nhiều khả năng vẫn sẽ bị đánh thuế theo cơ chế chung, ít nhất là trong giai đoạn đầu.
Cho chuyển lỗ, nhưng vẫn “ngăn làn” giữa các loại tài sản
Một điểm khác được giới đầu tư chú ý là đề xuất cho phép chuyển lỗ tối đa ba năm đối với các giao dịch crypto đủ điều kiện. Cách làm này tương tự như thị trường cổ phiếu và FX tại Nhật, nơi nhà đầu tư có thể dùng khoản lỗ trong quá khứ để bù trừ lợi nhuận phát sinh sau đó.
Dù vậy, cải cách này không mở cửa cho việc bù trừ chéo. Ngay cả khi thị trường crypto được áp dụng cơ chế thuế riêng, lỗ từ giao dịch tiền điện tử vẫn khó có thể dùng để bù cho lợi nhuận từ cổ phiếu hay các tài sản khác. Các nhóm thu nhập vẫn được tách biệt rõ ràng, đúng theo cách Nhật Bản lâu nay quản lý thị trường tài chính.
NFT vẫn đứng ngoài, phạm vi áp dụng còn bỏ ngỏ
Đáng chú ý, bản định hướng không nhắc trực tiếp đến NFT. Điều này cho thấy thu nhập từ NFT nhiều khả năng vẫn sẽ bị xử lý theo cơ chế thuế hiện hành, thay vì được đưa vào khung mới.
Ngoài ra, việc sử dụng khái niệm “tài sản crypto được chỉ định” cho thấy không phải mọi token đều nằm trong diện áp dụng. Khả năng cao, chỉ những tài sản được giao dịch thông qua các đơn vị đã đăng ký và chịu sự giám sát của cơ quan quản lý Nhật Bản mới đủ điều kiện hưởng cơ chế thuế mới.
Nói cách khác, đây mới là bước mở đầu về mặt định hướng. Chi tiết áp dụng ra sao, crypto nào được hưởng lợi, crypto nào vẫn nằm ngoài khung – tất cả sẽ còn phụ thuộc vào các văn bản luật cụ thể trong thời gian tới.