Trump’ın Tarife Hamlesi Kriptoyu Vurdu: 875 Milyon Dolarlık Likidasyon
ABD Başkanı Donald Trump’ın hafta sonu yaptığı ve Grönland üzerinden sekiz Avrupa ülkesine yönelik gümrük tarifelerini artıracağını duyurduğu açıklama, kripto piyasalarında 24 saat içinde 875 milyon dolarlık likidasyona yol açtı. Bitcoin, yatırımcıların riskten kaçışa yönelmesiyle %3 düşerek 92.000 dolar seviyesine geriledi.
Tatil nedeniyle işlem hacimlerinin zayıf olduğu bir dönemde gelen tarife açıklaması, küresel piyasalarda sert dalgalanmalara yol açtı. Likidasyonların yaklaşık %90’ı long pozisyonlardan geldi. Bu sırada Avrupalı liderler acil toplantılar düzenlerken, benzeri görülmemiş misilleme tehditleri gündeme geldi.
Trump, Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada; Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, Birleşik Krallık, Hollanda ve Finlandiya’ya 1 Şubat’tan itibaren %10 gümrük vergisi uygulanacağını, 1 Haziran’da ise bu oranın %25’e çıkarılacağını duyurdu. Trump, tarifelerin “Grönland’ın tamamen ve koşulsuz satın alınmasına yönelik bir anlaşma sağlanana kadar” yürürlükte kalacağını ifade etti.
Bu açıklama Avrupa başkentlerinde sert tepkiyle karşılandı. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ABD’nin baskıcı ticaret hamlelerine karşı AB’nin “ticaret bazukası” olarak bilinen ve ABD’nin pazar erişimini kısıtlamayı hedefleyen anti-zorlama mekanizmasının devreye sokulması çağrısında bulundu.
Türev Piyasalar Tarife Şokunun Yükünü Taşıdı
Açıklamanın ABD’de resmi tatil günlerine denk gelmesi, kaldıraçlı kripto pozisyonlarının hızla çözülmesine yol açtı. Düşük likidite ortamında gelen bu haber, volatiliteyi daha da artırdı.
CoinGlass verilerine göre toplam likidasyonların 788 milyon doları long, yalnızca 83 milyon doları short pozisyonlardan oluştu. Bu tablo, jeopolitik riskin aniden devreye girmesiyle yatırımcıların ağırlıklı olarak yükseliş yönünde pozisyonlandığını ve hazırlıksız yakalandığını gösteriyor.
Borsalar bazında bakıldığında, Hyperliquid 262 milyon dolar ile ilk sırada yer alırken, Bybit 239 milyon dolar, Binance ise 172 milyon dolar likidasyonla takip etti. Tüm platformlarda zorunlu kapatmaların %90’dan fazlası long pozisyonlardan geldi.
Ocak ayı başındaki dip seviyelerden sonra %13 toparlanan Bitcoin vadeli işlemler açık pozisyon miktarı, bu gelişmeyle birlikte yeniden baskı altına girdi. Buna rağmen bazı analistler, yaşanan kaldıraç çözülmesinin ileride daha sağlam bir yükseliş zemini oluşturabileceğine dikkat çekiyor.
CryptoQuant analisti Darkfost, bugün yaptığı değerlendirmede açık pozisyonlarda kademeli bir toparlanma işaretleri görüldüğünü ve bunun risk iştahının yavaş da olsa geri dönebileceğini söyledi. Ancak tarife şokunun bu ivmeyi tersine çevirebileceği uyarısında bulundu.
Beyond crypto, US stock futures fell 0.7% for the S&P 500 and 1% for the Nasdaq, while European equity futures dropped 1.1% amid a risk-off mood spreading across asset classes.
Kripto piyasalarının dışında da riskten kaçış dalgası etkili oldu. S&P 500 vadeli işlemleri %0,7, Nasdaq vadeli işlemleri %1 gerilerken, Avrupa borsası vadeli kontratları %1,1 düşüş kaydetti.
Buna karşılık güvenli liman arayışıyla altın %1,5 yükselerek rekor seviyelere çıkarken, dolar yen karşısında %0,3 değer kaybetti.
Brian Jacobsen’a göre, tarife tehdidinin sosyal medya üzerinden duyurulması ve hemen yürürlüğe girmemesi, yatırımcıların panik yapmak yerine süreci izlemeyi tercih etmesine yol açabilir. Jacobsen’e göre piyasalar açıklamayı sindirdikçe volatilite kademeli olarak azalabilir.
Misilleme Tehditleri Transatlantik Ekonomik Kopuş Riskini Artırıyor
Avrupa liderleri, siyasi görüş ayrılıklarına rağmen açıklamaya karşı ortak bir duruş sergiledi. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, müttefiklere yönelik tarifeleri “tamamen yanlış” olarak nitelendirirken, İsveç Başbakanı Ulf Kristersson net konuştu: “Bizi şantajla yönlendirmelerine izin vermeyeceğiz.”
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez ise ABD’nin Grönland’a olası bir müdahalesinin, Rusya’nın Ukrayna işgalini meşrulaştıracağını ve bunun “Putin’i dünyanın en mutlu insanı” haline getireceğini savundu. Sanchez, böyle bir adımın NATO’nun sonu anlamına gelebileceği uyarısında bulundu.
AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da benzer bir çizgide konuşarak, müttefikler arasındaki bölünmelerden Çin ve Rusya’nın kazançlı çıkacağını vurguladı.
Avrupa Parlamentosu, geçen temmuz ayında müzakere edilen AB–ABD ticaret anlaşmasının onay sürecini hızla durdurdu. Alman AP üyesi Manfred Weber, “ABD ürünlerine uygulanan %0 gümrük vergilerinin askıya alınması gerekiyor” açıklamasını yaptı.
Söz konusu anlaşma, birçok ABD ürününde tarifeleri kaldırırken AB ürünlerine %15, çeliğe ise %50 vergi getirmesi nedeniyle eleştirilmiş, ancak piyasalara istikrar sağladığı gerekçesiyle savunulmuştu.
Öte yandan AB, geçen yazki ticaret ateşkesi kapsamında ertelenen 93 milyar euroluk misilleme tarifelerini yeniden devreye sokmaya hazırlanıyor. Fransa ise ABD yatırımlarına yönelik korumaların askıya alınmasını ve hizmet ticaretine erişimin kısıtlanmasını mümkün kılan anti-zorlama aracının kullanılmasını istiyor.
Deutsche Bank, asıl piyasa riskinin tarifelerin ötesinde olduğuna dikkat çekti. Bankanın küresel döviz araştırmaları başkanı George Saravelos, “Ticaretten ziyade sermayenin bir silah haline gelmesi piyasalar için çok daha yıkıcı olur” değerlendirmesinde bulundu. Saravelos, Avrupalı yatırımcıların ABD’de yaklaşık 8 trilyon dolarlık tahvil ve hisse senedi varlığına sahip olduğunu ve gerilimin tırmanması halinde bu sermayenin yön değiştirebileceğini vurguladı.
Goldman Sachs, %10’luk tarifenin Avrupa şirketlerinin hisse başına kâr büyümesini 2–3 puan aşağı çekebileceğini hesapladı. ING ekonomisti Carsten Brzeski ise bu vergilerin Avrupa’nın bu yılki GSYH büyümesini yaklaşık 0,25 puan azaltabileceğini öngördü.
En İyi Bitcoin ve Kripto Cüzdanı
Daha Fazla Makale
in numbers
